Literatury słowiańskie w ujęciu porównawczym (cz.I)
wykładowca: dr hab. Dorota Gil
język wykładowy: polski
rok: IV(I), semestr II (30 godz.), r. akad. 2007/2008
opis zajęć:
Przegląd dziejów literatur słowiańskich w ujęciu komparatystycznym od czasów misji cyrylometodejskiej do przełomu XVIII i XIX wieku. Najważniejsze zagadnienia omawiane na zajęciach:
1. Literatura cerkiewnosłowiańska - pojęcie, zakres, periodyzacja, specyfika. Slavia Orthodoxa a Slavia Romana (a/monogeneza morawska; b/okres dominacji bułgarsko – macedońskiej; c/okres dominacji ruskiej; d/ okres dominacji serbskiej; e/okres dominacji serbsko-bułgarskiej (z uwzględnieniem znaczenia hesychazmu, tzw. renesans prawosławny); f/ okres zależności i niewoli tureckiej na Bałkanach; g/ literatura cs w Rzeczypospolitej; h/ literatura cs w Księstwie (Carstwie) Moskiewskim; i/ literatura cs u Słowian zachodnich; j/ przejście od literatury średniowiecznej do literatury nowszej. Z zagadnień szczegółowych m.in.: podstawowe zasady estetyczne i mechanizmy operacji twórczych w okresie średniowiecza; miejsce Pisma Swiętego w kulturze średniowiecza; funkcje literatury przekładowej w średniowieczu; system gatunkowy literatury cerkiewnosłowiańskiej.
2. Średniowieczna literatura łacińska i rodzima u Słowian kręgu Slaviae Romanae (języki piśmiennictwa; charakterystyka genologiczna);
3. Renesans u Słowian (geneza, przenikanie, funkcje, rozprzestrzenienie; porównanie z tzw. renesansem Paleologów i prawosławnym ożywieniem kulturowym spod znaku hesychazmu; humanizm, reformacja, questione della lingua (norma a godność).
4. Barok u Słowian (typy, poetyka, preferencje tematyczne i gatunkowe, funkcje baroku u Słowian zachodnich i na Wschodzie, rola kultury ruskiej Rzeczypospolitej dla zmiany modelu literatur postbizantyńskich.
5. Literatury słowiańskie na progu nowożytności /charakterystyka obecności pobarokowych europejskich prądów (klasycyzm, rokoko, sentymentalizm, preromantyzm) w literaturze poszczególnych narodów słowiańskich; problemy periodyzacyjne, terminologiczne; przekłady i adaptacje oraz ich znaczenie dla procesu historyczno-literackiego; odrodzenie narodowe Słowian a Europa.
zalecane opracowania:
Dzieje literatur europejskich pod red. Wł. Floryana, Warszawa 1991;
I.Goleniszczew-Kutuzow, Odrodzenie włoskie i literatury słowiańskie;
E. Angyal, Świat słowiańskiego baroku, Warszawa 1972;
J. Rapacka, Dawna literatura serbska i dawna literatura chorwacka, Warszawa 1993;
W. Jakubowski, R. Łużny, Wstęp /w:/ Literatura staroruska wiek XI-XVII. Antologia, Warszawa 1971;
W. Mokry, Wstęp /w:/ Od Iłariona do Skoworody, Kraków 1996;
Historia literatury rosyjskiej, praca zbiorowa pod red. M.Jakóbca, tom I (do str. 335), Warszawa 1976.
Można także skorzystać z opracowań poszczególnych literatur kierunkowych.
teksty:
A. Naumow, Pasterze wiernych Słowian: Święci Cyryl i Metody, Kraków 1985;
Dubrownicka poezja miłosna, wybór i wstęp J. Rapacka, Warszawa 1989;
A. Naumow, Dar słowa. Ze starej literatury serbskiej, Łódż 1984;
Słowo o Bogu i człowieku. Myśl religijna Słowian Wschodnich doby staroruskiej, oprac. R. Łużny, Kraków 1995;
W. Mokry, Od Iłariona do Skoworody, Kraków 1996;
Antologia poezji słowackiej, Warszawa 1981 (do J.Kollara);
Siedem niebios i ziemia, Warszawa 1983;
Drzewo się liściem odziewa, Kraków 1981.
forma zaliczenia:
egzamin ustny
|
